Tác giả: Lạc Phạm – CEO S4 Consulting (SuiteSuccess Global Editions Alignment Excellence Certified)
Góc nhìn từ người trực tiếp dẫn dắt nhiều dự án ERP & Oracle NetSuite tại Việt Nam
Trong hơn 10 năm làm tư vấn và trực tiếp dẫn dắt các dự án ERP, tôi gặp một kịch bản lặp đi lặp lại đến mức đáng báo động:
Dự án Go-live đúng hạn. Phần mềm chạy. Quy trình có đủ. Nhà tư vấn thu đủ tiền. Nhưng nỗi đau ở lại với Doanh chủ vì doanh nghiệp không thể ra được báo cáo phân tích có ý nghĩa như kỳ vọng.
Khi điều đó xảy ra, ERP – thay vì trở thành nền tảng thúc đẩy Data Driven Organization – lại biến thành gánh nặng của toàn bộ hệ thống vận hành.
Người dùng mất niềm tin. Ban lãnh đạo phải xem báo cáo qua Excel được chuẩn bị bởi ai đó. Đội vận hành thì mắc kẹt trong vòng xoáy vừa chạy số, vừa cập nhật phần mềm để phục vụ dự án trăm nghìn đô.
Tôi đã từng phân tích rất kỹ hiện tượng này trong một bài viết khác về thời điểm Oracle NetSuite ERP bắt đầu phản tác dụng với doanh nghiệp: Khi nào Oracle NetSuite trở thành gánh nặng cho doanh nghiệp?
Điểm chung của các dự án “đứt gánh” không nằm ở phần mềm, mà nằm ở một thứ ít được nói đến đủ sớm:
👉 DỮ LIỆU.
ERP không thất bại vì phần mềm – mà vì cách chúng ta tiếp cận dữ liệu
Trong các dự án Oracle NetSuite tại Việt Nam, tôi nhận thấy một sai lầm mang tính hệ thống:
- Đội dự án tập trung rất nhiều vào:
- Blueprint nghiệp vụ
- Cấu hình phân hệ
- Customize, workflow, approval
- Nhưng Data Migration (chuyển đổi dữ liệu) lại bị xem là “việc kỹ thuật cuối dự án”
Nhiều PM – đặc biệt là các bạn mới làm Oracle NetSuite – thường nghĩ:
“Cứ UAT xong đã, số liệu để gần Go-live xử lý cũng được.”
👉 Đây là sai lầm cực kỳ lớn.
Thực tế, chiến lược Data Migration phải được chốt ngay từ giai đoạn Blueprint, không phải ở UAT hay Pre-Go-live.
Vì sao Data Migration phải quyết định từ Blueprint?
Từ kinh nghiệm thực chiến, tôi khẳng định điều này vì 3 lý do:
1. Để những “uẩn khúc” lộ diện càng sớm càng tốt
Nếu có cá nhân muốn né trách nhiệm, che sai sót, hoặc không sẵn sàng đối diện với dữ liệu thật – họ sẽ bộc lộ ngay từ giai đoạn dữ liệu, không phải lúc demo phần mềm.
2. Để Chủ doanh nghiệp hiểu rõ thách thức thật sự của Go-live
ERP không phải là dự án IT. Nó là một cuộc đại phẫu về dữ liệu.
CEO cần biết trước: ngày Go-live sẽ đau ở đâu, vì sao đau, và cần support điều gì.
3. Để PM giảm mạnh rủi ro Go-live thất bại
Khi nhận diện rủi ro dữ liệu sớm, PM không bị động, không bị dồn vào thế “chạy số bằng tay” ở những tuần cuối – giai đoạn dễ vỡ trận nhất.
3 cấp độ vấn đề về “Số dư đầu kỳ” mà PM NetSuite nào cũng sẽ gặp
1️⃣ Cấp độ 1: Dữ liệu thực tế và sổ sách không khớp (dễ nhất)
Bản chất
Kho lệch, quỹ lệch, tồn thực tế khác sổ sách do quy trình cũ lỏng lẻo. Đây là vấn đề vật lý, không phải do ERP hay kế toán.
Cách xử lý
- Không có con đường tắt: phải kiểm kê và chấp nhận sự thật
- Nếu nhận diện sớm dự án thuộc nhóm này:
- Tư vấn khách hàng chọn thời điểm Go-live thông minh
- Ví dụ: 1/1, 30/4, 2/9 – khi business có thể freeze
- Team dự án có 3–4 ngày để tổng kiểm kê và import dữ liệu sạch
👉 Đau, nhưng xử lý được nếu chuẩn bị đúng.
2️⃣ Cấp độ 2: Vênh giữa BCTC đã nộp thuế và số liệu quản trị (phổ biến nhất)
Bản chất
- Số liệu đã nộp cơ quan Thuế ≠ số liệu quản trị thực tế
- Có những khoản không thể san lấp bằng nghiệp vụ chính ngạch
- Kế toán trưởng bị kẹt:
- Đưa số thuế → sai quản trị
- Đưa số quản trị → lo rủi ro pháp lý
Giải pháp tôi luôn ưu tiên
👉 Quyết toán thuế trước khi Go-live
- Chốt sạch tồn đọng quá khứ
- Bắt đầu ERP với bộ số liệu đã “clear”
- ERP phục vụ tương lai, không phải để vá lỗi lịch sử
3️⃣ Cấp độ 3: Issue ẩn & “con tin” nhân sự (khó nhất)
Dấu hiệu cảnh báo sớm
- Trì hoãn cung cấp số liệu
- Né đối soát
- Luôn “để sau”, “chưa sẵn sàng”
Rất thường xuyên, phía sau là:
- Sai sót cá nhân trong quá khứ
- Xung đột lợi ích
- Hoặc nỗi sợ bị truy trách nhiệm
Cách PM cần hành xử
- Relationship quan trọng hơn email
PM cần private meeting với Chủ doanh nghiệp.
Không được → phải escalate đúng cấp. - Sẵn sàng trám chỗ nhân sự
Consultant cần chuẩn bị kịch bản:- Key user nghỉ việc
- Hoặc không còn hợp tác
Team phải sẵn sàng: - Bổ sung resource
- Cử chuyên gia vào hỗ trợ
- Thậm chí tạm thay thế vai trò đó để dự án không chết
👉 Đây là lúc thể hiện tâm & tầm của đội tư vấn ERP.
Kết luận: Oracle NetSuite là bài toán dữ liệu & con người, không chỉ là công nghệ
Dự án Oracle NetSuite không chỉ là ERP.
Nó là một cuộc chơi về dữ liệu, trách nhiệm và con người.
Với các bạn PM Oracle NetSuite mới vào nghề, nếu chỉ ghi nhớ một điều từ bài viết này, hãy nhớ:
Nhận diện rủi ro Data Migration ngay từ Blueprint có thể giảm hơn 60% khả năng Go-live thất bại.
ERP có thể đau.
Nhưng nếu làm đúng, đó là nỗi đau dứt điểm – để doanh nghiệp bước sang một giai đoạn vận hành minh bạch, có dữ liệu đáng tin cậy và ra quyết định bằng sự thật.
